Àwọn ọmọ ilé-ẹ̀kọ́ tí wọ́n ní àrùn streptococcus group A ni wọ́n fún ní àwọn oògùn ajẹ́sára lẹ́yìn ikú mẹ́sàn-án ní UK tí wọ́n ní í ṣe pẹ̀lú bakitéríà náà.
Minisita fun Ilera, Humza Yusuf, sọ pe oun yoo gba imọran lori ọrọ naa, o fi kun pe gbogbo ile-iṣẹ ilera “n wa ni iṣọra” fun awọn ọran naa.
A rọ àwọn òbí láti máa ṣọ́ra fún àwọn àmì àrùn náà kí wọ́n sì kàn sí GP tàbí NHS24 lẹ́sẹ̀kẹsẹ̀ tí wọ́n bá ní àníyàn èyíkéyìí.
Kò ṣe kedere iye àwọn tó ní àrùn streptococcus ní Scotland, àmọ́ mínísítà ìlera sọ pé wọn kò tíì kọjá àwọn tó ga jù tẹ́lẹ̀.
Ní ọjọ́ ìṣẹ́gun, aṣojú ẹgbẹ́ Conservative ti Scotland, Sandesh Gulhane, béèrè lọ́wọ́ Ọ̀gbẹ́ni Yousaf bóyá ìjọba Scotland ń ronú nípa àwọn oògùn ajẹ́jẹ̀ẹ́ fún àwọn ilé ìwé.
Ní ìdáhùnpadà, Ọ̀gbẹ́ni Youssef sọ pé: “Mo ti béèrè lọ́wọ́ Public Health Scotland (PHS) àti àwọn oníṣègùn ẹlẹgbẹ́ mi fún ìmọ̀ràn lórí èyí.”
“Ṣùgbọ́n a kò ní ìfaradà, a ń retí pé iye àwọn tó ní àrùn náà yóò pọ̀ sí i ní ọ̀sẹ̀ tó ń bọ̀, nítorí náà mo ń béèrè fún ìmọ̀ràn lọ́wọ́ àwọn oníṣègùn lórí àwọn ọ̀ràn tí Sandesh Gulhane gbé kalẹ̀.”
Lẹ́yìn náà ni ìjọba Scotland ṣe ìkéde kan tó sọ pé “a kò gbani nímọ̀ràn láti lo àwọn oògùn apàrora déédéé lọ́wọ́lọ́wọ́”, ṣùgbọ́n àwọn oníṣègùn lè gbé èyí yẹ̀ wò ní ìbámu pẹ̀lú ọ̀ràn kọ̀ọ̀kan.
Ọ̀jọ̀gbọ́n Jim McManus, ààrẹ ẹgbẹ́ àwọn olùdarí ìlera gbogbogbò, sọ nínú ìfọ̀rọ̀wánilẹ́nuwò kan pẹ̀lú BBC Good Morning Scotland pé ìwé ìtọ́nisọ́nà èdè Gẹ̀ẹ́sì ti fa “àríyànjiyàn púpọ̀”.
Ó ní: “Lábẹ́ ìtọ́sọ́nà UK, tí àwọn ọmọdé bá wà ní àwọn ilé ìwé tí wọ́n ní ìsopọ̀ pẹ̀lú àrùn àjàkálẹ̀-àrùn gẹ́gẹ́ bí àwọn arákùnrin tàbí àwọn tí wọ́n lè ní àkóràn kan náà pẹ̀lú ọmọ tí wọ́n wà nílé ìwòsàn, a máa ń fún wọn ní oògùn aporó.
“Mi ò rò pé o máa rí àwọn akẹ́kọ̀ọ́ tí wọ́n ń fún ní penicillin fún gbogbo ọdún ilé-ẹ̀kọ́ nítorí pé àǹfààní rẹ̀ kéré, agbára ìdènà aporo yóò ga, àti ní òtítọ́, ìpèsè aporo ara rẹ̀ kò gbà wá láyè láti fún gbogbo ilé-ẹ̀kọ́ ní penicillin.”
Ọ̀pọ̀lọpọ̀ àwọn tó ń gbé e kò léwu rárá, wọn kò sì mọ̀ ọ́n, àmọ́ wọ́n lè kó o fún àwọn ẹlòmíràn tó lè ṣàìsàn.
Àwọn ènìyàn lè kó àrùn náà nípasẹ̀ ìfọwọ́kàn tímọ́tímọ́, ikọ́ àti sísín, èyí tí ó túmọ̀ sí wípé àrùn náà ti máa ń ṣẹlẹ̀ nígbà míì ní àwọn ibi bí ilé ìwé àti ilé ìtọ́jú àwọn arúgbó.
Nínú ọ̀pọ̀lọpọ̀ ìgbà, àwọn àmì àrùn náà máa ń jẹ́ díẹ̀—ọ̀fun ríro tàbí àkóràn awọ ara tí a lè fi àwọn oògùn apàrokòkòrò tọ́jú.
Àwọn ìlànà ìlera gbogbogbòò ní Scotland sọ pé àwọn ènìyàn sábà máa ń ní àkóràn streptococcal group A ní gbogbo ọdún mẹ́ta sí mẹ́rin, pẹ̀lú ìṣẹ̀lẹ̀ pàtàkì tó kẹ́yìn tó wáyé ní ìgbà òtútù ọdún 2017 sí 2018.
Ó tún dámọ̀ràn pé àwọn ìgbésẹ̀ ìjìnnà sí àwùjọ lásìkò àjàkálẹ̀ àrùn Covid-19 lè dá ìyípadà náà dúró.
Ní ti ibà pupa, àwọn tó ní àrùn 851 ni wọ́n ròyìn ní ọ̀sẹ̀ 14 sí 20 oṣù kọkànlá ọdún yìí, ní ìfiwéra pẹ̀lú àwọn tó ní àrùn 186 ní àwọn ọdún àìpẹ́ yìí.
Ogbeni Yousaf fi kun un pe PHS ti kilọ fun gbogbo awọn ile-iṣẹ ilera, pẹlu awọn oṣiṣẹ gbogbogbo, lati mọ nipa Strep A ati pe wọn ni “opin kekere” fun kikọ awọn oogun aporo.
Ó tọ́ka sí àwọn ìròyìn tuntun pé UK ń dojúkọ àìtó oògùn aporó amoxicillin, irú penicillin kan tí a ń lò láti tọ́jú Streptococcus A.
Sibẹsibẹ, minisita ilera sọ pe oun ti kan si awọn dokita ati olori ile-iwosan ati pe o ti gbọ pe ko si aito ni Scotland.
© 2022 BBC. BBC kò ní ṣe ẹ̀bi fún àkóónú àwọn ojú-òpó wẹ́ẹ̀bù ìta. Kọ́ nípa ọ̀nà tí a gbà ń lo àwọn ìjápọ̀ ìta.
Àkókò ìfìwéránṣẹ́: Oṣù Kejìlá-26-2022